matabadmin
افزایش بی‌سابقه تقاضای سفر ریلی پس از جنگ رمضان؛ ضرورت بازنگری در تجهیز قطارها
به گزارش خبرنگار ما، با آغاز جنگ رمضان و حملات آمریکا و اسرائیل به زیرساخت‌های حمل و نقل و تخریب تاسیسات چندین فرودگاه، پرواز هواپیماهای مسافری متوقف شد و تقاضای مسافران به ویژه در ایام نوروز بر حمل و نقل ریلی متمرکز گردید. این تغییر ناگهانی در الگوی سفر، نگاهی دوباره به کیفیت و امکانات قطارهای مسافری ایران به ویژه در مسیرهای طولانی انداخته است.
استاندارد جدید UIC جایگزین UIC 565-2 شد؛ الزامات واگن‌های رستوران و بوفه دار
سند IRS 50565 که از سوی اتحادیه بینالمللی راه‌آهن‌ها (UIC) پس از کنسل شدن استاندارد UIC 565-2 منتشر شده، درباره الزامات عملکردی، راحتی، ایمنی و بهداشت برای واگن‌های رستوران و واگن‌های دارای بوفه تدوین شده است. ویرایش اول این سند در ۲۰ اکتبر ۲۰۲۳ تصویب و از ۳۱ دسامبر ۲۰۲۳ برای اجرا توصیه شده است. این استاندارد به موضوعاتی مانند ایمنی، بهداشت، آسایش مسافر و الزامات فنی این واگن‌ها می‌پردازد، هرچند در زمینه بهره‌برداری از این واگن‌ها در انواع قطارها سکوت کرده است.
چالش مسیر تهران-بندرعباس؛ سفر ۲۰ ساعته بدون واگن رستوران
تقاضای حمل و نقل ریلی مسافر در مسیرهای طولانی مانند تهران-بندرعباس که به دلیل قرار داشتن در مسیر بار برای راهآهن و طولانی بودن زمان سفر (۲۰ ساعت) برای مسافران مطلوبیت کمتری دارد، پس از جنگ رمضان به شدت افزایش یافته است. با این حال، به دلیل محدودیت کشش لوکوموتیوهای زیمنس، تعداد واگن‌های مسافری قطارها به حدود ۱۰ دستگاه کاهش یافته و واگن رستوران نیز از ترکیب این قطارها حذف شده است.
دو نکته کلیدی درباره وضعیت فعلی حمل و نقل ریلی ایران:
- کاهش سهم مسافر ریلی از ۴ درصد اولیه علیرغم تکلیف قانون مدیریت سوخت برای رسیدن به ۱۸ درصد، اما امنیت و کیفیت سفرهای ریلی علی‌الخصوص در مسافت‌های طولانی سبب جذابیت بیشتر آنها شده است.
- تحمل سفر ۲۰ ساعته در کوپه بدون وجود واگن رستوران بسیار خسته‌کننده است؛ وجود رستوران علاوه بر فرصت صرف غذا یا چای، می‌تواند شرایط مناسبی برای کاهش خستگی فراهم کند.
تجربه یک مسافر پس از ۵۰ سال؛ کیفیت خوب اما رستوران غایب
یکی از بستگان این گزارشگر که پس از پنجاه سال از آخرین سفر ریلی در ایران، اخیراً سفری اجباری با قطار بندرعباس داشته، از کیفیت قطارها و ارائه خدمات بسیار رضایت داشته، ولی نبود واگن رستوران را عامل تشدید خستگی خود در این سفر طولانی دانسته است. وی از اینکه قطارهای این مسیر فاقد رستوران بودند متعجب شده، به ویژه با تجربیات مکرر سفر با انواع قطار در سفرهای خارجی.
راهکار فنی؛ استفاده از دو لوکوموتیو زیمنس برای افزایش واگن‌ها
بر اساس گزارش مدل‌سازی هزینه بهره‌برداری قطارهای سریع‌السیر دانشگاه KTH سوئد، با اضافه شدن لوکوموتیو دوم در قطارهای ۸ واگن به بالا، قیمت تمام شده هر صندلی-کیلومتر حدود ۱۴ درصد افزایش می‌یابد. با قرار دادن دو دستگاه لوکوموتیو زیمنس در قطارهای مسیر تهران-بندرعباس، علاوه بر امکان اعزام قطارهایی با بیش از ۱۱ واگن مسافری و واگن رستوران، زمان سفر حدود ۳۰ درصد کاهش یافته، قابلیت اعتماد قطارهای مسافری افزایش می‌یابد و با کاهش فشار بر لوکوموتیو، احتمال خرابی‌های ناخواسته نیز کاهش خواهد یافت. کارشناسان معتقدند بازگشت واگن‌های رستوران به قطارهای مسیرهای طولانی، گامی ضروری برای رضایت مسافران و رقابت‌پذیری حمل و نقل ریلی با سایر modes حمل و نقل است.
