فریدون برکشلی، کارشناس ارشد انرژی، با اشاره به نقش محوری تنکه هرمز در بازار جهانی نفت و استراتژی آمریکا برای کنترل گذرگاههای دریایی حیاتی چین، گفت: واکنش و ذخایر استراتژیک ۱.۴ میلیارد بشکهای چین است که میتواند ثبات بازار را در صورت بحران تعیین کند. وی هشدار داد که هدف استراتژیک آمریکا، کنترل ۶ تا ۷ گذرگاه آبی حیاتی برای چین است تا از طریق آن بتواند مدیریت بحران در مقابل رقیب اصلی خود را در دست گیرد.
تحلیل پیامدهای بسته شدن تنکه هرمز: از افزایش قیمت نفت تا نقش تعیینکننده چین
این کارشناس انرژی با اشاره به تأثیرات احتمالی بسته شدن تنکه هرمز بر بازار جهانی، اظهار داشت: «حذف یا توقف صادرات ۲۰ میلیون بشکه نفت در روز از بازار، موضوعی متفاوت و بسیار جدی است.» وی خاطرنشان کرد که این تنگه تنها گذرگاه نفتی نیست، بلکه کلیت کشتیرانی منطقه را تحت تأثیر قرار میدهد و شامل صادرات خود ایران نیز میشود.

برکشلی در تشریح سناریوهای محتمل گفت: «تهدید محدود، مثل دوران جنگ تحمیلی که به کشتیهای کشورهای متخاصم حمله میشد، یک احتمال است. اما انسداد کامل، از طریق مینگذاری یا غرق تعدادی کشتی در عرض تنگه میسر میشود.»
استراتژی آمریکا: ایجاد «یک کمربند، یک جاده» نوین برای محاصره دریایی چین
این تحلیلگر، انگیزه اصلی آمریکا را فراتر از تنگه هرمز دانست و اظهار کرد: «یک هدف مهم و راهبردی ترامپ، در اختیار گرفتن تنگه هرمز و تمام ۶-۷ گذرگاه آبی حیاتی برای چین است.» وی افزود: «آمریکا به دنبال ایجاد پروژه ‘یک کمربند، یک جاده’ نوین آمریکایی است که هدف آن تسلط بر گذرگاههای حیاتی نقلوانتقالات کالاست.»
برکشلی با اشاره به برنامهریزی احتمالی واشنگتن هشدار داد: «احتمالاً در حالی که ما مشغول گفتگو در مورد بستن تنگه هرمز هستیم، آمریکا در حال برنامهریزی برای بستن تنگه توسط ناوهایش برای کنترل عبور و مرور در خلیج فارس و بابالمندب است.» به باور وی، جنبوجوش کمسابقه کشورهای منطقه برای میانجیگری نیز ناشی از همین واقعیتهای ژئواستراتژیک است.
نقش محوری چین: ذخایر استراتژیک به مثابه سپر امنیتی جهانی
نکته کلیدی در تحلیل این کارشناس، نقش تعیینکننده چین در معادله ثبات بازار انرژی است. برکشلی تأکید کرد: «موضعگیری چین بسیار مهم است. چین حدود ۱.۴ میلیارد بشکه ذخایر استراتژیک نفتی دارد که برای حدود ۶ ماه کافی است.»
وی با اشاره به روند تهاجمی ذخیرهسازی پکن گفت: «این سطح از ذخیرهسازی استراتژیک که سابقه تاریخی ندارد و از نیمه اول ۲۰۲۵ و آغاز به کار ترامپ شروع شد، نشان میدهد چینیها احتمالات سیاستهای آمریکا در مقابل خود را محاسبه کرده بودند.» این اقدام چین را میتوان پاسخی راهبردی برای کاهش آسیبپذیری در برابر هرگونه محاصره انرژی توسط آمریکا دانست.
جمعبندی: جنگ سرد جدید در مسیرهای آبی
اظهارات این کارشناس نشان میدهد که گذرگاههای دریایی مانند هرمز از کانالهای ترانزیتی صرف به عرصه رقابت ژئوپلیتیک و امنیتی بین ابرقدرتها تبدیل شدهاند. در این رقابت:
- آمریکا با استراتژی کنترل گلوگاههای دریایی میکوشد اهرم فشاری قوی علیه چین ایجاد کند.
- چین با انباشت عظیم ذخایر استراتژیک نفت در حال ساختن سپری دفاعی در برابر این تهدید است.
- کشورهای منطقه از جمله ایران، در کانون این رقابت قرار گرفتهاند و تحولات آتی میتواند امنیت و اقتصاد آنها را به شدت متأثر سازد.
در این شرایط، بحث افزایش قیمت نفت در صورت بسته شدن هرمز فرعی است و مسئله اصلی، رقابت راهبردی برای تسلط بر شریانهای حیاتی اقتصاد جهانی است. آینده امنیت انرژی جهان به نتیجه این تقابل در گذرگاههای دریایی حیاتی گره خورده است.
جدیدترین اخبار حمل و نقل ایران و جهان








