وزیر راه و شهرسازی از تکمیل عملیات تملک اراضی پروژه راه آهن رشت آستارا تا پایان سال جاری خبر داد؛ این اعلام امیدها را برای تسریع در روند اجرایی این کریدور استراتژیک افزایش داده است. این پروژه حیاتی که بخشی جدایی‌ناپذیر از کریدور بین‌المللی شمال-جنوب (INSTC) محسوب می‌شود، نقش کلیدی در توسعه ترانزیت و اقتصاد منطقه‌ای و ملی ایران ایفا خواهد کرد.

پیشرفت‌های قابل توجه در تملک اراضی راه آهن رشت آستارا

بر اساس اعلام وزیر راه و شهرسازی، عملیات تملک اراضی این مسیر ریلی استراتژیک به سرعت در حال انجام است. این وعده که در اوایل مهر ماه سال جاری و در حین بازدید از کارگاه اجرایی پروژه بیان شد، نشان‌دهنده عزم جدی برای رفع موانع و پیشبرد سریعتر عملیات اجرایی است. تا مهر ماه امسال، حدود ۸۰ کیلومتر از اراضی مورد نیاز تملک و تثبیت شده و بیش از ۳۰ کیلومتر از آن برای شروع عملیات زیرسازی به طرف روسی تحویل داده شده است. این پیشرفت‌ها علی‌رغم چالش‌های محیطی و محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها حاصل شده است.

نقش حیاتی راه آهن رشت آستارا در توسعه ترانزیت ایران

پروژه راه آهن رشت آستارا به‌عنوان یک حلقه مفقوده در کریدور ترانزیتی شمال-جنوب، از اهمیت ژئواستراتژیک ویژه‌ای برخوردار است. تکمیل این مسیر ریلی نه تنها امکان اتصال شبکه ریلی ایران به جمهوری آذربایجان و در ادامه به روسیه و اروپا را فراهم می‌آورد، بلکه با کاهش زمان و هزینه حمل‌ونقل کالا، موجب رونق بی‌سابقه تجارت منطقه‌ای خواهد شد. وزیر راه و شهرسازی بر هم‌افزایی ظرفیت‌های حمل‌ونقل ریلی و دریایی (به ویژه در دریای خزر و بندر کاسپین) تاکید کرد و آن را عاملی مهم در افزایش چشمگیر سهم ترانزیتی ایران در منطقه دانست. این اتصال ریلی، دروازه‌ای جدید برای تبادلات تجاری با کشورهای اوراسیا و اسکاندیناوی خواهد گشود.

مزایای کلیدی تکمیل راه آهن رشت آستارا:

کاهش زمان و هزینه حمل‌ونقل: با حذف نیاز به حمل و نقل جاده‌ای در بخشی از مسیر، زمان و هزینه‌های ترانزیت به طور قابل ملاحظه‌ای کاهش می‌یابد.

افزایش سهم ترانزیتی ایران: موقعیت ایران در کریدور شمال-جنوب تقویت شده و سهم کشور از بازار ترانزیت بین‌المللی افزایش خواهد یافت.

توسعه اقتصادی گیلان و استان‌های همجوار: رونق فعالیت‌های تجاری و صنعتی در مناطق شمال کشور را به دنبال خواهد داشت.

هم‌افزایی با حمل‌ونقل دریایی: تکمیل‌کننده مسیرهای دریایی از طریق دریای خزر و بنادر مهمی چون بندر کاسپین.

چالش‌ها و افق‌های آینده پروژه راه آهن رشت آستارا

عملیات اجرایی و تملک اراضی برای پروژه راه آهن رشت آستارا، با چالش‌هایی از قبیل شرایط اقلیمی دشوار منطقه گیلان و محدودیت‌های ناشی از تحریم‌های بین‌المللی مواجه بوده است. با این حال، تعهد دولت و همکاری‌های منطقه‌ای، به‌ویژه با فدراسیون روسیه، امیدها را برای غلبه بر این موانع افزایش داده است. اتمام مرحله تملک اراضی به معنای آماده شدن کامل مسیر برای ورود به فاز اجرایی و ساخت‌وسازهای گسترده‌تر است که می‌تواند در فصلی با آب‌وهوای مناسب‌تر، شتاب بیشتری بگیرد. این پروژه نه تنها یک دستاورد مهندسی محسوب می‌شود، بلکه نمادی از عزم ملی برای پیوستن فعالانه به شبکه‌های ترانزیتی جهانی و بهره‌برداری حداکثری از موقعیت ژئوپلیتیک ایران است. انتظار می‌رود با اتمام تملک اراضی، گام‌های نهایی برای بهره‌برداری از این راه آهن حیاتی، با سرعت و جدیت بیشتری برداشته شود.

مجله حمل و نقل مهتاب